در ادامه پست قبلی(سیستم وستیبولار) و قبل از بیان نمونه هائی از تحریکات وستیبولار باید به چند نکته اشاره کنم :

۱) بزرگسالان در تطابق یا مشکلات وستیبولار که متعاقب ضربه حادثه یا بیماری برای آنها پیش می آید با توجه به تجارب قبل از بیماری و استفاده از حس بینائی تا حدود زیادی می توانند مشکلات بالینی ناشی از آن را کاهش دهند ولی در شرایط حذف بینائی (مثل تاریکی)یا متفاوت بودن افق دیدشان از حالت معمول مثلا هنگامیکه بر روی یک بلندی یا بالکن ایستاده اند دیگر نمی توانند شرایط عادی را حفظ کنند و تعادلشان را از دست می دهند یا دچار سر گیجه حالات تهوع و استفراغ می شوند.

۲) در کودکان که بیشتر بحث ما در مورد آنهاست سیستم وستیبولار شان ممکن است کم فعالیت تر یا حساس تر از حد معمول باشد.(اکثرا" کم فعالیت تر) یا آنکه به دلیل ضعف های دیگری که در آنها وجود دارد مثل غیر طبیعی بودن تونیسیته عضلات ( به هر دلیل) یا ضعف در هماهنگی های حرکتی (مثل کودکانی که به آنها کلامزی اطلاق می شود.) یا حتی مشکلات تعادلی به دلیل مشکلات سیستم اعصاب مرکزی( بخصوص مخچه و ارتباطات عصبی مربوط به آن) نیاز به آن است که ما مبادرت به تقویت فعالیت سیستم وستیبولار آنها بنمائیم تا ضعف های پیش گفته را تا حدود زیادی جبران کنیم.

۳) در دادن تمرینات به کودکان نباید احتیاط را از دست داد سرعت  و شدت زیاد ممکن است موجب ایجاد علائمی مثل حالت تهوع و استفراغ  شود.     "حرکت دادن سریع سر " در شروع برنامه های درمانی حتی برای بزرگسالان اشتباه است. برای کودکان نیز فعالیت های حرکتی را بصورت آرام شروع کنید و با افزایش توانائی کودک سرعت و دامنه آن را بتدریج زیاد کنید.

۴) هرچند در افراد بزرگسال می شود از تمرینات پاسیو استفاده نمود مثلا" فرد روی صندلی بنشیند و ما سر او را گرفته کج کنیم و به یک طرف بچرخانیم" و بدینوسیله گیرنده های حسی درون نیمدایره ها و اوتریکول و ساکول را تحریک کنیم. اما در کودکان بهتر است حتی لازم است که طبق فلسفه کاردرمانی از فعالیت و وسایل مختلف برای اینکار استفاده کنیم.

۵) فعالیتهائی که متعاقبا" می آید نمونه هائی از تحریکات سیستم وستیبولار است شما می توانید با توجه به آنها با انواع وسایل و امکاناتی که در محیط زندگی تان وجود دارد مثلا" پشتی های ترکمنی، صندلی های ساده یا چرخان ، تخت های فنری و ... خودتان فعالیت هائی را ابداع نمائید. به عنوان مثال شما می توانید بالش های زیادی را روی زمین بچینید تا کودک روی آنها راه برود یا با صندلی ها و ملحفه تونل بسازید تا کودک از درون آن چهار دست و پا حرکت کند.

۶)تمرینات وستیبولار در طیف وسیعی از مشکلات رشدی از کم توانی ذهنی تا اختلالات یادگیری ، اوتیسم و سندرم آسپرگر،فلج مغزی ( بخصوص آتاگسی)  تاخیر  حرکتی لازم و موثر است.  در کودکان نابینا به دلیل اینکه  از حس بینائی بی بهره اند تقویت سیستم وستیبولار همراه با تقویت حس عمقی برای تشخیص بهتر وضعیت و موقعیت اندامها و سر در فضا و کاهش حرکات کلیشه ای موثر است.

۷)ارتباط با حس بینائی بخش مهمی از سیستم وستیبولار است حدود ۲۰ در صد از اعصاب بینائی به محرک های وستیبولار پاسخ می دهند. تحریکات وستیبولار دقیقا تسهیل رفلکس چشمی- دهلیزی ( که به آن رفلکس بینائی- تعادلی هم می گویند.) نیز هست. با توجه به  آن به نظر من بستن چشم های کودک هنگام تحریکات وستیبولار چندان توجیه مناسبی ندارد. 

و اما نمونه هائی از تحریکات وستیبولار:

 ابتدا تمرین پیشنهادی  Cralli  (چرخش)را که البته بیشتر در بزرگسالان کاربرد دارد و سپس تمرینات عملی تری را که در کاردرمانی و  بیشتر برای کودکان می توان استفاده نمود شرح می دهم.

-چرخش راهی موثر برای تحریک وستیبولار است. چرخش یکی دو بار در روز باید انجام شود. با ۵ چرخش در هر جهت شروع کنید. با متوقف شدن فرد چشمها از یک جهت به جهت دیگر حرکت می کند این حرکت نیستاگموس نامیده می شود باید منتظر شوید تا نیستاگموس متوقف شودو بعد چرخش به جهت دیگر را آغاز کنید.

اگر افزایش قابل ملاحظه ای در نیستاگموس یا دورهء طولانی مدت برگشت آن به حالت عادی وجود داشته باشد یا اگر شخص احساس می کند که عرق سرد کرده است یا حالت تهوع به او دست می دهد یا افزایش زیادی در ضربان قلب دارد باید تعداد چرخش ها را کم کرد. این تمرین باید هر روز انجام شود.( در مورد نیستاگموس اطلاعات بیشتر و مفیدی را می توانید دراینجا مشاهده نمائید.)

- استفاده از وسایل بازی پارکها: تاب الاکلنگ سرسره با شیب و ارتفاع مناسب چرخ و فلک افقی و عمودی تونلها  آویزان شدن روی میله ها و غیره

- صندلی چرخان: کودک را روی یک صندلی که بتوان آن را به آسانی چرخاند بنشیانید و ده تا بیست بار چرخانده شود در حالیکه بطور متناوب جهت چرخش تغییر می کند. اگر کودک احساس نا امنی می کند یا می خواهد از روی صندلی بیفتد حرکت رافورا متوقف کنید. کودکانی را که نمی توانند ثبات خود را روی صندلی حفظ کنند می توان با باند کشی یا مشابه آن به صندلی محکم کرد.

- سطح شیب دار:  کودک روی یک سطح شیب دار بالا و پائین می رود . ( در صورت نیاز با گرفتن دست یک بزرگسال ) با آمادگی پیدا کردن کودک زاویه شیب را می توانید افزایش دهید.

- کودک روی فیزیو بال بنشیند و با گرفتن دست های کودک یا کمر او یا پاهای او حتی با گرفتن پاشنهء پای کودک به سمت عقب و جلو یا طرفین و یا بصورت دایره ای او را حرکت دهید. برای اینکار می توان از رولر نیز استفاده کرد.تنها در دو جهت عقب و جلو و طرفین.

- کودک روی تیبلت بورد بایستد ( در صورت مشکل بودن این حرکت برای او می تواند ابتدا بصورت دو زانو بایستد) و درمانگر او را به سمت عقب و جلو و همچنین چپ و راست حرکت دهد.

- راه رفتن روی نرده تعادلی . نرده ای با ارتفاع ۱۵ تا ۲۵ سانت و عرض ۲۰ تا ۳۰ سانتی متر و طول حدودا" دو متر ( در صورت نیاز ابتدا با کمک)  ابتدا ممکن است کودک پاها را بغل هم بگذارد و حرکت کند یا تمایل داشته باشد که از پهلو روی نرده راه برود اما بتدریج او باید بتواند بطور مستقیم و با گام برداشتن با فاصله پا ها از هم اینکار را انجام بدهد.برای اینکار از جدول پیاذه رو ها یا درون پارکها هم می توانید استفاده کنید.

-استفاده از توپ: پرتاب کردن و گرفتن توپ دز صورتیکه کار با توپ معمولی برای کودک مشکل است می توان از بالن های سبک تر و یا چیز های کره ای دیگر با بافت های متفاوت استفاده نمود. بتدریج با استفاده از توپ های کوچکتر و سخت تر و افزایش سرعت بازی و فاصله بین بازیکنان کار را مشکل تر کنید.

- تعقیب بینائی ک شیء را در سطح بینائی کودک در فاصله ای دور تر از صورت او قرار دهید سپش آن را به آرامی از چپ به راست به صورت آرام حرکت دهید در حالیکه کودک شی را تنها با چشمش تعقیب می کند سپس جهت حرکت را تغییر دهید و شی را در همه جهات حرکت دهید و هر بار سرعت را بیشتر کنید.

- سوار شدن روی اسکیت بورد یا اسکوتر بورد : کودک را به حالت دمر روی تخته قرار دهید در حالیکه کف دستش روی زمین است و با فشار دست به روی زمین به سمت جلو حرکت کند. همچنین می شود در حالیکه روی تخته ایستاده  است کف دستش را به روی دیوار بگذارد و با خم و صاف کردن آرنج خود را به جلو و عقب بکشاند.

- هل دادن و کشیدن   سطلی را با چیز های سنگین پر کنید و کودک را تشویق کنید که آن را به اطراف بکشد و یا هل دهد.

و ...

-تمرین عبور از موانع

- بازی در استخر توپ

- رقص

- - جست و خیز کردن روی ترامپولین  و استفاده از تاب وستیبولار در کلینیک های کاردرمانی

(البته تمرینات وستیبولار محدود به آنچه که در اینجا بیان کرده ام نمی شود.و تمرینات زیادی را می شود در این رابطه  ابداع کرد . من نیز این مطلب را تمام شده فرض نمی کنم و اگر پیشنهادات جالبی ارائه شود در پایان همین مطلب اضافه خواهم کرد.)